პრემიერ-მინისტრმა ირაკლი კობახიძემ პირველი არხის გადაცემაში „აქტუალური თემა“ განაცხადა: „რაც შეეხება ეკონომიკას, ბოლო ოთხი წლის განმავლობაში სწრაფად იზრდება ჩვენი ეკონომიკა. დოლარში საქართველოს ეკონომიკა, სულ მოსახლეზე გაორმაგდა და კიდევ უფრო მეტად გაიზარდა. მხოლოდ ამ ოთხი წლის განმავლობაში გვქონდა უპრეცედენტო ეკონომიკური ზრდა და ჩვენი მთავარი ამოცანა ამ ზრდის შენარჩუნებაა…”
საქსტატის ოფიციალური მონაცემების მიხედვით, 2015 წლის მუდმივ ფასებში დათვლით, 2020-2023 წლებში მშპ ერთ სულ მოსახლეზე 33%-ით – 4660-დან 6180 დოლარამდე გაიზარდა, 2019-2023 წლებში 24%-ით – 4980-დან 6180-მდე.
იმის დასადგენად, გაორმაგდა თუ არა საქართველოს ეკონომიკა დოლარში ბოლო ოთხი წლის განმავლობაში (2021–2024), უნდა შევისწავლოთ საქართველოს ნომინალური მშპ (მიმდინარე აშშ დოლარში), რადგან ეს ასახავს ეკონომიკის ზომას დოლარში ინფლაციის კორექტირების გარეშე. ქვემოთ მოგვყავს საქართველოს ნომინალური მშპ-ს მონაცემები (მიმდინარე აშშ დოლარში) ხელმისაწვდომი წყაროების საფუძველზე.
საქართველოს ნომინალური მშპ-ს მაჩვენებლები 2020 წლიდან 2024 წლამდე:
– 2020: 16.01 მილიარდი აშშ დოლარი
– 2021: 18.85 მილიარდი აშშ დოლარი
– 2022: 24.98 მილიარდი აშშ დოლარი”
– 2023: 30.78 მილიარდი აშშ დოლარი
რაც შეეხება 2024 წელს, საქართველოს ეკონომიკა 9.4%-ით გაიზარდა – ეს სწრაფი ტემპით ზრდაა 2023 წლის 7.8%-იან ზრდასთან შედარებით. აქ მნიშვნელოვანი ზრდა დაფიქსირდა ადმინისტრაციული და დამხმარე მომსახურების საქმიანობაში (17.8% 8.5%-ის წინააღმდეგ), საჯარო ადმინისტრირებასა და თავდაცვაში; სავალდებულო სოციალური უზრუნველყოფის (17.9% 15.6%-ის წინააღმდეგ) და ხელოვნებაში, გართობასა და დასვენებაში (16.4% 4.9%-ის წინააღმდეგ). წარმოება ასევე აღდგა სოფლის მეურნეობის, სატყეო მეურნეობისა და თევზჭერის (4.4% -3.4%-ის წინააღმდეგ) და სამთომოპოვებითი მრეწველობის (7.4% -19.6%-ის წინააღმდეგ) სექტორებში.
ზრდა მოსალოდნელი იყო, 2024 წლის კორექტირებული ბიუჯეტის პროექტის თანახმად, გადასახადების სახით 19 მილიარდი ლარის აკრეფა დაიგეგმა, რაც 2020 წელთან შედარებით 102%-ით მეტია და 2021 წელთან შედარებით 67%-ით მეტი. კონსოლიდირებულ ბიუჯეტში (სახელმწიფო ბიუჯეტი პლუს აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის, თვითმმართველი ქალაქების და ყველა სხვა მუნიციპალიტეტის ბიუჯეტები) გადასახადებიდან 22 მილიარდი ლარის აკრეფა იგეგმებოდა, რაც ცენტრალური ბიუჯეტის მსგავსად 2020 წელთან შედარებით 100%-ით მეტია და 2021 წელთან შედარებით 64%-ით მეტი. ბიუჯეტი შემოსავლებს რამდენიმე სხვადასხვა წყაროდან იღებს, თუმცა ძირითადი გადასახადებია. გადასახადებიდან აკრეფილი თანხები ბიუჯეტის თითქმის 80%-ს შეადგენს. დარჩენილი 20% სესხები, გრანტები, პრივატიზაცია, ჯარიმები, ლიცენზიების მოსაკრებლები და სხვა შემოსავლები შეადგენს.
მსოფლიო ბანკის მონაცემებით, საქართველომ ბოლო ათწლეულის განმავლობაში მნიშვნელოვანი წინსვლა განიცადა შემოსავლების ზრდისა და სიღარიბის შემცირების კუთხით. გონივრული მაკროეკონომიკური მენეჯმენტის შედეგად, ერთ სულ მოსახლეზე მთლიანი ეროვნული შემოსავალი (მუდმივი $2015) 2010 წლის $3,036-დან 2023 წელს $5,702-მდე გაიზარდა. სიღარიბე (გაზომილი $6.85 სიღარიბის ზღვრით 2017 წლის PPP-ში) 2010 წლის 70.6%-დან 2024 წლის წინასწარ შეფასებულ 35.5%-მდე შემცირდა. შრომის ბაზარმა ძლიერი აღდგენა განიცადა, უმუშევრობა 2021 წლის 20.6%-დან 2024 წლის ბოლოსთვის 13.9%-მდე შემცირდა, რასაც ბოლო წლებში სწრაფი ზრდის ტემპი უწყობს ხელს.
მიუხედავად ამისა, სტრუქტურული გამოწვევები კვლავ რჩება, განსაკუთრებით დაბალი პროდუქტიულობა და მაღალი ხარისხის სამუშაო ადგილების შექმნის შეზღუდული შესაძლებლობა. დასაქმებულთა დაახლოებით მესამედი კვლავ დაბალი პროდუქტიულობის სოფლის მეურნეობაშია ჩართული. საქართველოში ასევე დიდი წილი თვითდასაქმებულებს სხვა სექტორებში ჰყავს. ფინანსებზე წვდომა კვლავ მთავარ დაბრკოლებად რჩება მცირე და საშუალო საწარმოებისთვის (SMEs), ხოლო კვალიფიკაციის შეუსაბამობა, როგორც აღნიშნულია, დაბრკოლებას წარმოადგენს უმეტესი ფირმებისთვის. სავაჭრო გახსნილობის მაღალი ხარისხისა და ტურიზმზე დამოკიდებულების გამო, საქართველო დაუცველია გარე შოკების მიმართ. 2023 წლის დეკემბერში ევროკავშირმა (EU) საქართველოს კანდიდატის სტატუსი მიანიჭა. თუმცა, მთავრობის მიერ 2024 წლის ნოემბერში ევროკავშირში გაწევრიანების მოლაპარაკებების 2028 წლამდე შეჩერების შესახებ განცხადებამ სამოქალაქო არეულობა გამოიწვია და გავლენა მოახდინა ბიზნესის ნდობაზე. რეფორმების იმპულსის შენარჩუნება აუცილებელი იქნება ძლიერი ზრდის შესანარჩუნებლად.
ბოლო განახლება: 2025 წლის 24 აპრილი”
ფაქტმონიტორის მიერ ეკონომიკური მონაცემების გადამოწმების შედეგად თვალსაჩინოდ დგინდება საქართველოს ეკონომიკური პროგრესი, რომელიც ყოველწლიურად გეომეტრიული პროგრესიით იზრდება. თუმცა გასათვალისწინებელია ბიუჯეტის გასულობები, ასევე ინფლაცია. ამდენად, შესაბამისად, აღნიშნულის გათვალისწინებით, მართალია საქართველოს პრემიერ-მინისტრის განცხადება ეკონომიკურ წინსვლებზე წარმოადგენს სიმართლეს, თუმცა გადაჭარბებულად წარმოაჩენს ბოლო 4 წლის განმავლობაში დოლარში დათვლით საქართველოს ეკონომიკის გაორმაგებას. ამიტომ ფაქტმონიტორის მიერ ირაკლი კობახიძის განცხადება შეფასდა, როგორც მეტწილად სიმართლე.
შენიშვნა: მინიჭებული ვერდიქტის გასაჩივრება ან შეცვლის მოთხოვნა შესაძლებელია განხორციელდეს დაინტერესებული პირის მიერ ფაქტმონიტორის ოფიციალურ საიტზე
